از خود بیگانگی یا الیناسیون چیست؟

0

از خود بیگانگی یا الیناسیون (Alienation) زمانی رخ می‌دهد که فرد از جامعه عقب‌نشینی کرده یا از محیط یا سایر مردم دوری کرده و وارد انزوا شود. افرادی که علائم از خود بیگانگی را دارند، معمولا نزدیکان خود یا جامعه را طرد می‌کنند. این افراد همچنین ممکن است احساس دوری و بیگانگی از خود نشان دهند که دوری از احساسات خودشان را نیز شامل می‌شود.

از خود بیگانـگی یک مشکل پیچیده اما شایع است. این بیماری دارای ابعاد جامعه‌شناختی و روانشناسی بوده و می‌تواند سلامتی فرد را تحت تاثیر قرار داده و بر وخامتِ بیماری‌های دیگر بی‌افزاید. برای درمان از خود بیگانگی ابتدا باید این بیماری در فرد تشخیص داده شده و سپس برنامۀ درمانی تنظیم گردد.

در این مقاله به بررسی بیشتر از خود بیگانگی خواهیم پرداخت.

علائم از خود بیگانگی

احساس دوری از کار، خانواده و دوستان از علائم شایع از خود بیگانـگی هستند. سایر علائم عبارتند از:

  • احساس درماندگی
  • حس اینکه جهان پوچ بوده یا معنایی ندارد
  • حس طرد شدن از گفتمان‌ها یا رویدادها
  • حس متفاوت بودن یا جدا بودن از سایر مردم
  • دشواری در نزدیک شدن و صحبت کردن با دیگران به ویژه والدین
  • احساس ناامنی هنگام تعامل با دیگران
  • امتناع از رعایت قوانین

امکان بروز علائم افسردگی نیز وجود دارد:

  • اشتهای کم یا پرخوری
  • بیش از حد خوابیدن یا بی‌خوابی
  • خسته بودن
  • فقدان عزت نفس
  • احساس درماندگی

انواع از خود بیگانگی

از خود بیگانـگی یک بیماری پیچیده است که بسیار از مردم را تحت تاثیر قرار می‌دهد. شش نوع رایج برای این بیماری وجود دارد.

نوعتعریف
بیگانگی فرهنگیحس بیرون افتادن از ارزش‌های مقرر
انزواحس تنهایی یا محرومیت، مانند اقلیت بودن در یک گروه
پوچیناتوانی در مشاهدۀ معنا در اعمال، روابط یا امور جهانی، یا حس اینکه زندگی بدون هدف است
بی‌هنجاریحس قطع ارتباط با رویدادهای اجتماعی یا بروز رفتارهای منحرف
فقدان قدرتباور به اینکه اعمال انسان هیچ نتیجه‌ای ندارند، یا اینکه هیچ کنترلی بر زندگی خود ندارید
بیگانگی با خویشتندور بودن از خویشن به طرق مختلف، عمدتا عدم توانایی در ایجاد هویت

علت از خود بیگانگی چیست؟

از خود بیگانـگی می‌تواند دلایل فراوانی داشته باشد، از اختلالات روانی گرفته تا موقعیت‌های اجتماعی.

دلایل وابسته به سلامتی

از خود بیگانگی می‌تواند نتیجۀ یک بیماری جسمانی یا روانی باشد. دلایل احتمالی از خود بیگانـگی که وابسته به سلامتی هستند عبارتند از:

  • اختلالات روانی نظیر اضطراب، اختلال وسواس اجباری و شیزوفرنی
  • اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)
  • شرم از خویشن که نتیجۀ یک بیماری روانی است
  • بیماری‌هایی که با درد مزمن همراه هستند
  • هر نوعی بیماری‌ای که باعث شود فرد احساس تنهایی یا قطع ارتباط کند

وقتی از خود بیگانگی ریشه در دلایل وابسته به سلامتی داشته باشد، معمولا علائمی دیگری نیز نمود پیدا می‌کنند و این علائم چندین روز به طول می‌انجامند. اگر نگران این علائم هستید، با پزشک خود مشورت کنید.

دلایل اجتماعی

دلایل اجتماعی معمولا بر اساس چگونگی قطع ارتباط شما یا کسی که می‌شناسید، از سایر مردم، محیط یا خویشتن است. به طور مثال، تغییر در محیط، نظیر تغییر شغل یا مدرسه می‌توانند از دلایل از خود بیگانگی باشند.

دلایل شغلی

بیشتر بخوانید:

از خود بیگانگی شغلی زمانی رخ می‌دهد که فرد حس کند با چیزی که در محل کار تولید می‌کند بیگانه شده است. این قطع ارتباط ممکن است به بروز عدم رضایت و از خود بیگانگی در این موارد منجر شود:

  • کاری که انجام می‌دهید
  • همکاران
  • محیط
  • خویشتن

دلایل از خود بیگانگی در نوجوانان

از خود بیگانگی مشکلی رایج در میان نوجوانان است. این بیماری می‌تواند عارضه‌ای جانبی از موارد زیر باشد:

  • وابستگی به یکی از والدین یا سرپرست در ابتدای دوران کودکی
  • بروز تغییرات بزرگ در کنج راحتی (Comfort zone)
  • قربانیِ قلدری یا رفتار خشن سایر کودکان
  • رشد کردن

وقتی کودک در حال رشد است، ممکن است به بزرگسالان یا ارزش‌هایی که با آنها بزرگ شده است بی‌اعتماد گردد. نوجوانان معمولا حس انزوا از والدین، معلمان و هم سن‌وسالان خود را تجربه می‌کنند. آنها ممکن است دربارۀ مهارت‌های اجتماعی یا ظاهر جسمانی خود مضطرب باشند. نوجوانان حتی ممکن است از هویت خود نیز دور شده و جدا شوند. این می‌تواند زمانی رخ دهد که آنها در حال کشف خودشان هستند و دربارۀ آینده‌شان فکر می‌کنند.

از خود بیگانگی در نوجوانان اگر با سایر اختلالات نظیر فوبیا یا اختلال شخصیتی همراه باشد، تنها یک علامت در نظر گرفته می‌شود.

دلایل مرتبط با والدین

از خود بیگانگی وابسته به والدین عبارتی است که رفتارهای منفی و بیگانه‌کننده توسط یکی از والدین را توصیف می‌کند، مانند عدم حضور در زندگی کودک. سندرم از خود بیگانگی والدین نوعی اختلال روانی در کودکان است، به ویژه کودکانی که طلاق والدین را تجربه کرده‌اند. این سندرم گاهی اوقات می‌تواند توضیحی برای امتناع کودک برای ملاقات با یکی از والدین باشد.

طرد شدن یکی از والدین عوامل مختلفی دارد. این عوامل می‌توانند تعاملات با پدر و مادر و حس آسیب‌پذیری کودک را شامل شوند.

این از خود بیگانگی با حسی که یک کودک نسبت به پدر یا مادر بدزبان دارد متفاوت است، به ویژه اگر کودک به شدت با آن پدر یا مادر ارتباط بسیار نزدیکی داشته باشد.

درمان از خود بیگانگی

برای درمان این مشکل باید ابتدا دلیل آن تشخیص داده شود. ملاقات با یک متخصص روان ممکن است برای افرادی که بدلیل از خود بیگانگی، درد روانی را تجربه کرده‌اند، مفید باشد. بدست آوردن حس قدرت نیز ممکن است به مبارزه با از خود بیگانگی کمک کند.

برای نوجوانان، حس هدف داشتن می‌تواند مفید باشد. اما جست‌وجو برای این هدف خود نیز می‌تواند باعث بروز استرس شود. محققین می‌گویند که حمایت والدین می‌تواند کمک حالِ نوجوانانی باشد که بدلیل نداشتن هدف، از خود بیگانگی را تجربه می‌کنند.

پژوهش‌ها همچنین نشان می‌دهند که یک رابطۀ قوی میان والدین و کودک می‌تواند به مبارزه با قلدری در دوران کودکی کمک کند. تجربۀ قلدری یکی از دلایل احتمالی برای بروز از خود بیگانگی در دوران کودکی می‌باشد.

عوارض جانبی از خود بیگانگی

حس از خود بیگانگی می‌تواند به مشکلات اجتماعی فراوانی منجر گردد. این مشکلات عبارتند از:

  • سوءمصرف دارو یا الکل
  • گریز از مدرسه
  • فعالیت مجرمانه
  • عملکرد ضعیف در مدرسه یا محل کار

از خود بیگانگی همچنین می‌تواند علائم اختلالات روانی و جسمانی را افزایش دهد:

  • درد روانی، از جمله خشم و افسردگی
  • اثرات سوءمصرف دارو یا الکل بر سلامتی
  • اختلالات خوردن
  • تلاش برای خودکشی

اگرچه از خود بیگـانگی می‌تواند حس نداشتن قدرت و بیگانگی را افزایش دهد، اما بسیار مهم است که دربارۀ این بیماری با فردی صحبت کنید، به ویژه اگر اخیرا با افکار خودکشی مواجه شده‌اید.

منبع healthline.com

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.