اختلال شخصیت و انواع مختلف آن

0

اختلال شخصیت درواقع یک طبقه‌بندی گسترده از اختلالات روانی است که می‌تواند به طرق مختلفی بر روی رفتار و شخصیت افراد اثر بگذارد. می‌توان برای توصیف کلی اختلالات روانی از این تعریف استفاده کرد: وضعیتی که در آن الگوهای منفی فکری و رفتاری به نگرانی‌های درازمدت تبدیل می‌شوند که با گذشت زمان منجر به تغییر جهان‌بینی و خودبینی در فرد گردیده و این تغییر نگاهی متفاوت از هنجارهای فرهنگی می‌باشد.

دلایل اختلال شخصیت

دلایل این اختلالات بسیار گسترده هستند؛ از عوامل محیطی گرفته تا استعداد ژنتیکی. یکی از شایع‌ترین علل بروز اختلال شخصیت، مربوط به آسیب‌های عاطفی یا سوءاستفاده در دوران کودکی می‌باشد. باید بدانید که در دوران کودکی ویژگی‌های شخصیتی ما شکل می‌گیرند و مستحکم می‌شوند.

اختلالات شخصیت معمولاً در دوران نوجوانی یا اوایل بزرگ‌سالی تشخیص داده می‌شوند. البته مواردی هم وجود دارند که در دوران کودکی مشاهده شده‌اند. سابقۀ خانوادگی اختلال روانی یا تشخیص اختلال در اوایل دوران کودکی، هر دو می‌توانند در آینده منجر به بروز مشکلات جدی شوند.

انواع اختلال شخصیت

راهنمای تشخیصی و آماری اختلال‌های روانی (DSM)، اختلالات شخصیتی را به ۳ دسته تقسیم می‌کند.

دستۀ الف – عجیب‌وغریب و غیرعادی

این دسته خود به سه بخش تقسیم می‌شود که شامل پارانوید، اسکیزوید و اسکیزوتایپال است. این سه مورد با هم تفاوت‌ داشته و در این مقاله امکان بررسی کامل هرکدام از آنها نمی‌باشد. اما به‌عنوان یک دسته، شامل ویژگی‌های زیر هستند:

  • نداشتن انگیزه برای تعاملات اجتماعی
  • تمایل به سوءظن و بی‌اعتمادی به دیگران
  • عقب‌نشینی به دنیای درونی و باور پیدا کردن به ایده‌های فانتزیِ دنیای درونی
  • ترس از تعامل با دیگران؛ انجام این کار برای برخی دشوار بوده و برخی تمایلی به انجام آن ندارند

دستۀ ب – دراماتیک یا دمدمی‌مزاج بودن

این دسته از اختلال شخصیت به‌طورکلی ویژگی‌های زیر را دارد:

  • رفتارهای خودخواهانه؛ این افراد خود را بالاتر از دیگران قرار می‌دهند
  • ناتوانی در اهمیت دادن به دیگران
  • تنهایی و انزوا
  • انعطاف‌پذیری یا عدم وجود شخصیت ثابت که می‌تواند به شکست روابط، میل به فریبکاری و ضعیف شدن حس هویت منجر شود

دستۀ پ – مضطرب یا هراسان

ویژگی‌های این گروه عبارت‌اند از:

  • ترس از ناکافی بودن یا نبود کنترل که می‌تواند به اضطراب شدید منجر شود
  • تمایل به جهان‌بینی خوب یا بد، سیاه یا سفید و مضر یا امن
  • احساس اضطراب زیاد پیرامون ارتباطات اجتماعی که می‌تواند نیاز مداوم به تائید دیگران بوده یا اجتناب از تماس‌های اجتماعی به دلیل ترس از طرد شدن یا نقد شدن باشد
  • عدم کنترل بر روی واقعیت‌ها باعث می‌شود تا این افراد برای داشتن کنترل بیشتر تلاش کنند، اما این چرخه همواره تکرار می‌شود و منجر به احساس درماندگی در آنها می‌گردد

درمان اختلال شخصیت

خوشبختانه روش‌های خانگی فراوانی وجود دارند که به بهبود و تسکین اختلالات شخصیت کمک می‌کنند. برخی از این روش‌های تسکین‌دهندۀ علائم اختلال شخصیت عبارت‌اند از یوگا، مدیتیشن، تمرینات ورزشی، رایحه‌درمانی، رژیم کتوژنیک و عادت‌های خواب سالم.

اختلالات شخصیت معمولاً ویژگی‌های مشترکی دارند و متمایز کردن آن‌ها از یکدیگر می‌تواند کار دشواری باشد، اما کتاب راهنمای DSM-5 معیارهای تشخیص مناسبی را برای متخصصان فراهم کرده است.

بعد از تشخیص اختلال، برنامۀ درمانی تنظیم‌شده توسط روانشناس یا روان‌پزشک می‌تواند به درمان انواع مختلف اختلالات شخصیت کمک کند.

در اغلب موارد فرد بیمار تصور می‌کند که رفتارش هیچ مشکلی ندارد، اما به دلیل تجربۀ انزوای اجتماعی و ترس ممکن است به سراغ متخصص اعصاب و روان برود.

بااین‌وجود، افسردگی، اضطراب و سایر مشکلات روانی ممکن است در اختلال شخصیت مزمن ریشه داشته باشند. به همین دلیل بسیار مهم است که بیمار هرچه زودتر به پزشک مراجعه کند.

پزشک ممکن است برای بیمار دارو تجویز کرده و گفتاردرمانی یا مشاوره را به او پیشنهاد دهد. مشاورۀ فردی، گروهی یا خانوادگی نیز می‌توانند به درمان اختلالات روانی کمک کنند.

یکی از انواع مشاوره CBT یا رفتاردرمانی شناختی نام دارد. این روش به فرد کمک می‌کند تا نگاه تازه‌ای به رفتار خود داشته باشد و روش‌های جدیدی را برای واکنش نشان دادن به موقعیت‌های گوناگون یاد بگیرد.

چنین رویکردی با گذشت زمان می‌تواند عملکرد بیمار در زندگی روزمره را بهبود داده و به حفظ روابط اجتماعی سالم کمک کند.

منبع medicalnewstoday.com

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.